- Aktualności
- 5493 odwiedzin
- 0 polubień
- 0 komentarzy
Czy wiesz, że Dania to kraj najszczęśliwszych ludzi na świecie? Ten mały skandynawski kraj wielokrotnie otrzymywał to miano w różnych plebiscytach. Duńczycy słyną z otwartości i luzu. Mimo że mieszkają na północy Europy i są zaliczani do krajów nordyckich, nie znajdziesz tu reniferów ciągnących sanie Mikołaja czy skoków narciarskich. Czekają tu na ciebie za to inne atrakcje. A jakie? Zaraz się dowiesz. Obiecujemy!
Spis treści:
- Z czego jest znana Dania?
- Alfabet i najważniejsze zasady wymowy w języku duńskim
- Podstawowe słownictwo i zwroty w języku duńskim, by komunikować się na okrągło
Z czego jest znana Dania?
Myśląc o Danii, na pewno na twojej liście znajdzie się nie tylko Hans Chrystian Andersen i jego baśnie, ale i klocki LEGO. Ale co jeszcze?
- Duńczycy stworzyli koncepcję hygge i przekazali ją światu. A świat chętnie ją przyjął, bo kto z nas nie chce osiągnąć wewnętrznej równowagi, pełni szczęścia i komfortu. To nie tylko filozofia, ale i styl życia. Duńskie hygge pochodzi od przymiotnika hyggelig, którego używa się do określenia tego, co miłe, przytulne i wygodne. I takie właśnie jest hygge. Będąc w Danii, poczujesz ten nieśpieszny klimat.
- Jak Dania, to i Kopenhaga. A jak Kopenhaga, to Mała Syrenka. W stolicy Danii odwiedź koniecznie słynne Ogrody Tivoli. To miejsce, gdzie pragmatyczni Duńczycy zapominają o codzienności, bawiąc się w tu całymi rodzinami. Podobno jednym z pierwszych gości parku rozrywki był sam Andersen. Jak już jesteśmy przy słynnym pisarzu i autorze bajek, to nie sposób pominąć symbolu Kopenhagi, czyli Małej Syrenki (Den Lille Havfrue). Jej pomnik znajduje się na promenadzie nabrzeża Langeline. A sama Syrenka wcale nie jest aż tak mała, bo mierzy 1,25 m i waży 175 kg. Stąd swoje kroki warto skierować dalej w stronę Pałaców Amalienborg, Christiansborg oraz Rosenborg, bo wszak w Danii wciąż mamy do czynienia z monarchią i to jedną z najstarszych na świecie.
- W Danii warto też coś przekąsić. Może masz ochotę na pyszne cynamonki? Kanelsnegle, czyli duńskie bułeczki cynamonowe, wyglądają pięknie (przypominają muszlę ślimaka) i smakują wybornie. Są robione na bazie mąki, mleka, drożdży, masła, jajek, cukru trzcinowego, kardamonu i oczywiście cynamonu. Smacznego!
- Klocki LEGO, czyli najbardziej znana duńska marka na świecie. Z pewnością i w twoim domu można je znaleźć. To klocki dla dużych i małych. Mało kto jednak wie, że LEGO to także producent opon, głównie opon gumowych do zabawkowych pojazdów.
- Mieszkańcy królestwa Danii mogą posługiwać się trzema różnymi paszportami i każdy z nich różni się kolorem. Grenlandczycy używają paszportu fioletowego, Farerowie (mieszkańcy Wysp Owczych) – zielonego, a Duńczycy – czerwonego.
Chcesz poznać najważniejsze słowa i zwroty po duńsku?
Duński. Kurs podstawowy
To niezbędnik dla wszystkich, którzy planują odwiedzić ten skandynawski kraj. W książce znajdziesz m.in.: 1500 słów i zwrotów na poziomie A1–A2 kluczowych w każdej sytuacji, klarowne objaśnienia podstawowych zagadnień gramatycznych, nagrania profesjonalnych lektorów, różnorodne ćwiczenia i ciekawostki o kulturze. Celebruj hygge i postaw na skuteczną komunikację.
A2
Alfabet i najważniejsze zasady wymowy w języku duńskim
Język duński należy do grupy skandynawskiej języków germańskich. Jest językiem urzędowym w Danii, na Wyspach Owczych i Grenlandii. Sam język może sprawiać trudności nie przez duńską gramatykę, a skomplikowaną wymowę. Duńska fonetyka dysponuje większą ilością samogłosek niż inne języki europejskie. Do tego dochodzi wymowa, gdzie sporo dźwięków jest trudnych do wyłapania w mowie potocznej. Podstawą jest jednak duński alfabet i to od niego najlepiej zacząć naukę języka duńskiego. W duńskim abecadle spotkasz 29 liter: 20 spółgłosek i 9 samogłosek.
| A [a] | I [i] | Q [ku] | Y [y] | B [be] | J [jåd] |
| R [ær] | Z [sæd] | C [se] | K [kå] | S [æs] | Æ [æ] |
| D [de] | L [æl] | T [te] | Ø [ø] | E [e] | M [æm] |
| U [u] | Å [å] | F [æf] | N [æn] | V [ve] | G [ge] |
| O [o] | W [dobæld ve] | H [hå] | P [pe] | X [ægs] |
Spółgłoski w języku duńskim
Spółgłoski duńskie i ich wymowa nie sprawiają wielu problemów. W większości wymawia się je jak w języku polskim. Są jednak też wyjątki:
- b czytamy jak polskie b, np. bil – samochód lub jak polskie w, np. peber – pieprz
- c wymawiamy jak polskie s, np. cykel – rower lub jak polskie k (zwykle w słowach zapożyczonych z języka angielskiego), np. cafe – kawiarnia. W wyrażeniach zapożyczonych, rozpoczynających się na ch, np. chokolade – czekolada ch wymawiamy jak sj.
- d czytamy twardo, np. dag – dzień lub miękko, np. god – dobry
- f wymawiamy zawsze jak polskie f, np. far – ojciec
- g czytamy jak polskie g, np. gå – iść, jak polskie j, np. æge – lekarz lub jak polskie ł, np. duge – tydzień
- h wymawiamy zawsze jak polskie h, np. hus – dom, ale gdy po h występuje litera v, wówczas h jest nieme, np. hvor – gdzie
- j czytamy jak polskie j, np. jakke – kurtka lub jak dj (w słowach zapożyczonych z języka angielskiego), np. job – praca
- k wymawiamy zawsze jak polskie k, np. kvinde – kobieta
- l czytamy zawsze jak polskie l, np. lille – mały
- m wymawiamy zawsze jak polskie m, np. mor – matka
- p czytamy zawsze jak polskie p, np. peber – pieprz
- q wymawiamy zawsze jak polskie k, np. quiz – quiz
- r jest dźwiękiem gardłowym, wymawiamy je w sposób trochę zbliżony do polskiego r, ale nigdy tak samo, np. krone – korona
- s czytamy prawie zawsze jak polskie s, np. skole – szkoła
- t wymawiamy miękko jak t, np. tyve – dwadzieścia lub twardo jak d, np. stor – duży
- v i w czytamy podobnie; litera v występuje częściej w języku duńskim niż litera w, v wymawiamy jak v, np. vin – wino lub jak ł, np. syv – siedem
- z wymawiamy jak polskie s, np. zone – strefa.
Podwójne spółgłoski wymawiane są jako jeden dźwięk, np. sytten [søten] – siedemnaście.
Posłuchaj, jak wymawiać poszczególne litery duńskiego alfabetu. Nagranie pochodzi z kursu Duński nie gryzie!
Wgryź się w język duński! Sprawdź, jak aktywnie poznawać słówka za pomocą ćwiczeń
Duński nie gryzie! Wydanie 2.
Kurs przeznaczony jest dla osób zaczynających naukę, które chcą łatwo i przyjemnie opanować podstawy języka duńskiego na poziomie komunikatywnym. Z kursem poznasz użyteczne słownictwo, praktycznie przetrenujesz znajomość gramatyki, nauczysz się gotowych zwrotów konwersacyjnych i osłuchasz się z językiem. Znajdź przepis na skuteczną naukę!
Samogłoski w języku duńskim
Większym wyzwaniem językowym jest nauczenie się samogłosek w języku duńskim. Nie istnieją tu jednolite zasady co do wymowy, dlatego w poszczególnych słowach samogłoski mogą brzmieć różnie.
Samogłoski są krótkie albo długie i nie wynika to z pisowni:
- a wymawiamy jak polskie a, np. far – ojciec, jak polskie e, np. mand – człowiek / mężczyzna lub jak otwarte a, np. gade – ulica
- e w wymowie tej litery istnieje bardzo wiele subtelnych różnic (bez znajomości języka duńskiego nie sposób ich uchwycić), można ją wymawiać jak polskie i – tylko w słowie de – oni, jak e, np. hest – koń lub jak a, np. jeg – ja
- i czytamy jak polskie i, np. fordi – ponieważ, jak polskie e, np. kvinde – kobieta lub jak polskie a, np. mig – mnie
- o wymawiamy jak polskie o, np. skole – szkoła lub jak å, np. ost – ser
- u czytamy jak polskie u, np. uge – tydzień lub jak å, np. bukser – spodnie
- y wymawiamy jak y, np. syv – siedem lub jak ø, np. stykke – sztuka.
W języku duńskim występują dość charakterystyczne litery æ, ø, å. Istnieje kilka wariantów ich wymowy:
- æ wymawiamy jak æ, np. sælge – sprzedawać lub jak a, np. træt – zmęczony
- ø czytamy jak ø, np. øre – ucho lub jak o, np. tøj – ubrania
- å wymawiamy jak å, np. blå – niebieski lub jak o, np. hånd – dłoń.
Pamiętaj, że akcent w rodzimych wyrażeniach języka duńskiego pada na pierwszą sylabę wyrazu. W wyrażeniach złożonych, np. sommerhus – domek letniskowy, czyli sommer + hus, akcent pada na pierwszy człon wyrażenia.
„Skracanie” w języku duńskim
W języku duńskim potocznym, mówionym Duńczycy często „zjadają” sylaby. Dotyczy to głównie młodego pokolenia, które mówi dość szybko. Ucinane są przede wszystkim czasowniki. W języku duńskim dopuszczalna jest zarówno wymowa pełna jak i ta skrócona.
Przykłady czasowników w formie bezokolicznika w wersji pełnej i skróconej:
| Czasownik w bezokoliczniku | Wersja pełna | Wersja skrócona |
| at have (mieć) | at have | a ha’ |
| at blive (stać się, zostać) | at blive | a bli’ |
| at kunne (móc) | at kunne | a ku’ |
| at sige (mówić) | at sige | a si’ |
Podstawowe słownictwo i zwroty w języku duńskim, by komunikować się na okrągło
Twój city break w Danii będzie obfitował w wiele podróżniczych wrażeń. Zanim jednak zanurzysz się w duńskim hygge, posmakujesz cynamonek i kanapki smørrebrød, zdecydujesz się zwiedzić Kopenhagę, przyda ci się znajomość podstawowych słówek i zwrotów w języku duńskim.
Jakie są podstawowe zwroty po duńsku?
| Słówko lub zwrot w języku duńskim: | Tłumaczenie na język polski: |
| ja | tak |
| nej | nie |
| God morgen! | Dzień dobry! (rano) |
| God dag! | Dzień dobry (po południu) |
| Davs! | Cześć! (powitanie) |
| Hej, hej! | Pa! (nieformalne pożegnanie) |
| God aften! | Dobry wieczór! |
| God nat! | Dobranoc! |
| Farvel! | Do widzenia! |
Jak się przedstawić po duńsku?
| Zdanie w języku duńskim: | Tłumaczenie na język polski: |
| Jeg hedder Per Jensen. | Nazywam się Per Jensen. |
| Jeg hedder Lise. | Mam na imię Lise. |
| Hvad hedder du? | Jak się nazywasz? |
| Hvordan går det? | Jak się masz? |
| Jeg er dansker. | Jestem Duńczykiem. |
| Jeg kommer fra Polen. | Jestem z Polski. |
| Jeg bor i København. | Mieszkam w Kopenhadze. |
| Jeg er 20 år gammel. | Mam 20 lat. |
| Jeg arbejder på et kontor. | Pracuję w biurze. |
| Jeg arbejder som tjener. | Pracuję jako kelner. |
Jakie są przydatne zwroty podczas podroży po Danii?
| Słówko lub zdanie w języku duńskim: | Tłumaczenie na język polski: |
| et hotel | hotel |
| et vandrehjem | schronisko młodzieżowe |
| Er der ledige værelser? | Czy są wolne pokoje? |
| Jeg har en reservation på navnet Per Jensen. | Mam rezerwację na nazwisko Per Jensen. |
| Jeg vil gerne reservere et enkeltværelse med bad. | Chciałabym zarezerwować pojedynczy pokój z łazienką. |
| et dobbeltværelse | pokój dwuosobowy |
| et badeværelse | łazienka |
| et pas | paszport |
| Hvor kan jeg købe busbilletter? | Gdzie mogę kupić bilety? |
| Jeg vil gerne have en bilet til København. | Chciałbym kupić bilet do Kopenhagi. |
| en enkeltbillet | bilet w jedną stronę |
| en returbillet | bilet powrotny |
Jak zapytać o drogę po duńsku?
| Zdanie w języku duńskim: | Tłumaczenie na język polski: |
| Hvor er den nærmeste bank? | Gdzie jest najbliższy bank? |
| Hvad heder denne gade? | Jaka to ulica? |
| Hvordan kommer man til byen herfra? | Jak się dostać do miasta? |
| Jeg leder efter Washington gade. | Szukam ulicy Waszyngtona. |
| Jeg bor ikke her, kan du hjælpe mig? | Nie jestem stąd, proszę o pomoc. |
| Det er langt herfra. | To jest daleko stąd. |
| Jeg er faret vild. | Zgubiłem się. |
| Gå til højre. | Skręć w prawo. |
| Gå til venstre. | Skręć w lewo. |
| Gå lige ud. | Idź prosto. |
Język duński wcale nie musi być trudny i obcy dla ciebie. Jeśli chcesz zgłębić podstawy języka duńskiego, sięgnij po Duński. Kurs podstawowy, w którym poznasz m.in. 1500 słów i zwrotów przydatnych w codziennej komunikacji. Dodatkowo czekają tu na ciebie: nagrania profesjonalnych lektorów i native speakerów, ciekawostki o kulturze oraz ćwiczenia z kluczem odpowiedzi.
Powyższe rozmówki duńskie z pewnością przydadzą się podczas każdej podróży po Danii. Ucz się duńskiego w trybie hygge, nieśpiesznie, ale komfortowo. Odwiedź kraj najszczęśliwszych ludzi na świecie i czerp od nich to, co najlepsze.
Duński Kurs podstawowy (PDF + nagrania mp3)
Poziom
![Passive voice - kiedy i jak używać strony biernej [TABELA]](/modules/ph_simpleblog/covers/59-thumb.png)
Komentarze (0)